جرمگيري

بر اساس اعلام مرکز تحقيقات دندانپزشکي دانشگاه علوم پزشکي تهران، 20 تا 40 درصد جرم دندانها را ميکروب‌ها تشکيل مي‌دهند که بافت نگهدارنده حياتي لثه را تخريب كرده و باعث سست شدن دندان و لق شدن آنها مي‌شود.



  معمولاً افراد هر تغيير رنگي که در دندانها ايجاد مي‌شود را جرم مي‌نامند و براي رفع آن دندان‌هاي خود را جرم‌گيري مي‌کنند در حالي که يكسري از تغيير رنگها بر روي دندان در واقع پوسيدگي‌هايي هستند كه معمولاً به صورت سياه رنگ مشاهده شده و در مراحل پيشرفته به صورت حفره درمي‌آيند و در نهايت موجب پوسيدگي عمیق دندان مي‌شوند.

يكسري از تغيير رنگها در ساختمان خود دندان وجود دارند و معمولاً اين تغيير رنگها دائمي بوده و با جرم گيري از بين نمي‌رود و با تراش آن معمولاً باز هم لكه‌ها وجود دارد و اين تغيير رنگها يا ناشي از مصرف دارو در زمان رشد جوانه دندان بوده و يا ناشي از نقص تكاملي دندان‌ها و كمبود املاح مختلف در زمان تشكيل دندان و يا ناشي از افزايش فلورايد آب مصرفي و ... است.

نوع سوم تغيير رنگها ناشي از موادي است كه به طور معمول مصرف مي‌كنيم و رسوباتي كه بر روي دندان تشكيل مي‌شود. اين رسوبات يا به صورت رنگدانه و يا به صورت جرم هستند كه لثه را تخريب كرده و در نهايت باعث لق شدن دندانها مي‌شود بدون اينكه خود دندان مشكلي داشته باشد. اين جرم‌ها به خوبي به درمان جرم گيري پاسخ می دهند.

  بزاق ما به طور معمول داراي املاح زيادي است كه قدرت رسوب كردن را دارند. اين املاح معمولاً در جاهايي كه با غذا و مسواك كمتر در تماس است رسوب مي‌كنند. رسوب اين املاح همراه است با ايجاد بستر مناسب براي جايگزيني ميكروبهايي كه به طور طبيعي در دهان وجود دارد و رشد و تكثير آن. اضافه شدن پروتئين‌هاي موجود در غذا و بزاق و همچنين لاشه سلولهاي مرده بافت‌هاي مختلف دهان در مجموع باعث افزايش حجم اين رسوبات شده وبه مرور جرم تشكيل مي‌شود که قابل مشاهده است.

آن چه كه مهم است اين است كه ما معمولاً مقدار كمي از جرم تشكيل شده را مي‌توانيم مشاهده كنيم و قسمت عمده اين جرم با تخريب لثه در زير لثه تخريب شده جايگزين و از ديد مستقيم ما پنهان مي ماند. مسئله مهمتر اينكه اين جرم‌هاي تشكيل شده مملو از ميكروبها و باکتری¬های مختلف است و با مسواك زدن هم برطرف نمي‌شود. اين ميكروبها بين 20 تا 40 درصد جرم را تشكيل مي‌دهد و بافت چسبنده لثه و بافت نگهدارنده حياتي لثه را تخريب كرده باعث سست شدن پايه‌هاي دندان مي شود كه با جرم گيري و تميز كردن اين جرم‌هاي تشكيل شده بر روي دندان مي‌توان از روند تخريب لثه جلوگيري كرد.

 موضوع ديگري كه بايد مورد توجه قرار گيرد اين است كه موقع جرم گيري در هر صورت خونريزي اتفاق مي‌افتد اين امري طبيعي است ولي بيمار آن را دليل صدمه ديدن لثه‌هايش مي‌داند و فكر مي‌كند همين خونريزي‌ها به علت كنده شدن لثه‌ها از روي دندان است.

هم چنين هنگامي كه جرم به ضخامت كافي روي دندان مي‌نشيند مانع رسيدن سرما و گرما به دندان مي‌شود چون به طور طبيعي دندانهاي ما در معرض سرما و گرماي متعادلي در محيط دهان واقع است اما با وجود اين جرم‌ها، دندان به مرور حساسيت خود را از دست داده و هنگامي كه با جرم گيري، جرمهاي دندان را پاك مي‌كنيم ناگهان دندان نسبت به سرما و گرما حساس می شود و بيمار تفسير غلط خود را تكميل مي‌كند كه چون دندانم تراشيده شده به آب سرد و گرم هم حساس شده و جرم گيري باعث تخريب دندان و لثه‌هاشده¬است.
بنابراين دندانپزشکان توصيه مي‌كنند مراجعه منظم و سالي يکبار براي جرم گيري ضروري است و نکته مهم اين است که با دقت در نحوه مسواک زدن، تشکيل جرم به حداقل خواهد رسيد. هم چنين حساس شدن دندانها بعد از جرم‌گيري به مرور رفع مي‌شود.

لازم است، بعد از جرم‌گيري حتماً از دهانشويه مناسب استفاده شود تا باعث بهبود زخمهاي به جا مانده از جرم شود. استفاده مداوم از دهانشويه‌ها زياد توصيه نمي‌شود و يك هفته بعد از جرم‌گيري مي‌توان استفاده از دهانشويه را قطع کرد.